DÜRÜSTLÜĞÜN YOLU, AÇIK VE ANLAŞILIR OLMAKTAN GEÇER

238 Aile-5

Dürüstlük, insanların sahip olması gereken en önemli erdemdir. Doğduğumuz andan itibaren ailemiz tarafından aşılanmaya başlayan dürüstlük, ilerleyen dönemde aldığımız eğitimlerle birlikte anlam kazanmakta, zaman içerisinde toplumda sahip olacağımız konumu belirlemektedir.

Dürüstlük, olduğun gibi görünüp göründüğün gibi olmaktır. Sana yapılmasını istemediğini başkasına yapmamaktır. Önce kendimiz dürüst olacağız. Dürüstlük, hayatın bütün alanlarında en doğru ve güzel davranışları sergilemektir.

Dürüstlüğün yolu, açık ve anlaşılır olmaktan geçer. İnsanoğlu hatalı bir davranışı haklı ve mazur göstererek bahaneler bulmaya her zaman hazırdır. Küçük bir hata başka bir hatayı davet eder. Kıvılcımın küçük olmasının şartlar hazırsa yangın başlatması için yettiğini biliriz. Bunun için dürüstlüğün taviz vermeye tahammülü yoktur. İlkelerinden fedakârlık yapmak sonu gelmeyecek yeni ilkesizlikleri doğurur. Tekrarlar alışkanlığa dönüşür ve doğal kabul edilmeye başlanır. Dürüstlük, herkeste olması gereken bir değer iken günümüzde “meziyet” olması anlamlı değil mi?

Gerçek dürüstler, çıkarlarına ters olsa da sözlerinde dururlar. İnanmadığı şeyi yapmazlar. Her türlü etki karşısında sonuna kadar direnirler. Niyetleri, düşündükleri, söyledikleri ve yaptıkları hep uyum içindedir. Dürüst görünenler,  başkalarını aldatmak için maksatlı bir şekilde doğru davranış gösterirler. Böylelerini günlük yaşamda hemen tanıyamayız. Yanlış hareketlerinde suçluluk, pişmanlık duymamaları ile anlaşılabilirler. Yahut alışmadıkları ve beklemedikleri bir durum karşısında kolayca çözülmeleri nedeniyle teşhis edilebilirler. İnsanlarda kolayca güven uyandırarak onları aldattıkları için bu kişiler uzun ilişkilerde anlaşılırlar. Sık sık dürüstlük mesajları veren kişilere bu nedenle dikkat etmek gerekir. Çünkü iç dünyalarında ayartıcılık, baştan çıkarıcılık ve ikiyüzlülük önemli rol oynayabilir. Baskıcı ortamlarda bu tip dürüstlük daha yaygındır.

Duruma göre davranan dürüstlerdir. İçinde bulundukları ortam imkân vermediği için dürüst davranırlar. Yaşadıkları sistem kurallı bir ortamdır. Ödül ve ceza mekanizması iyi yapılandırılmıştır. Kendi evreleri ve hayat şartlarında ahlaklı insanlarken çevrelerinden çıktıklarında veya şartlar değiştiğinde değişen insanlardır.

Değer olarak dürüstlüğü vurgularken dürüstlüğün yorumunda ve vicdani dürüstlüğü de göz ardı etmede önem taşır. Sevdiğin bir insana toplum içerisinde onu üzüp incitecek sözler söylemek gerçeği söylemek olsa da doğru değildir. Bu durumda, niyet ve nezaket etkenlerini sorgulamak gerekir. Niyeti o kişiyi incitmekse doğru konuşması dürüstçe değildir. Niyeti o kişiyi incitmek değilse nezaketsizlik, görgüsüzlük göstermiştir. Yöntemi dürüstçe değildir.

Yalan bilerek ve isteyerek bir çıkar için veya kendini savunmak için kişinin doğruları değiştirmesi veya gizlemesidir. Dürüst insanın her söylediği doğru olmalı ama her doğruyu her yerde söylemek doğru değildir. Bazı durumlarda bilgi saklamak gerekebilir. İncitici gerçekleri söylemek gerekmez. Bir kadına eşinin aldattığını söyleyerek ilişkilerini bozmak gerçek ama yanlış bir harekettir. Diğer taraftan ilişkilerini onararak bir şeyler yapabilmek için bu bilgiyi saklamak doğru bir harekettir. Burada, kişilerin iç dürüstlüğü yani ahlaki vicdanı belirleyici rol oynar. Doğruluk acıdır, meyvesi tatlıdır. Dürüst olmak kendimizi iyi hissettirir. Rabb’im, bizleri dürüstlükten ayırmasın. Âmin…

 

Sayfayı Paylaş