SOMUNCU BABA HAZRETLERİNİN HUTBE İRAD ETTİĞİ BURSA ULU CAMİİ MİNBERİ

Somuncu Baba

Bursa Ulu Camii¸ Yıldırım Bayezid Han tarafından Niğbolu Zaferi'nin ardından bir nişane olarak 1396-1399 yılları arasında yaptırılmıştır. Cami bütün yönleriyle bir sanat eseri olmasının yanında özellikle sert ceviz ağacından çivi ve yapıştırıcı malzemesi kullanılmadan geometrik parçalar birbirine geçirilerek yapılan minberi gerçek bir şaheserdir.

Bursa Ulu Camii¸ Yıldırım Bayezid Han tarafından Niğbolu Zaferi'nin ardından bir nişane olarak 1396-1399 yılları arasında yaptırılmıştır. Cami bütün yönleriyle bir sanat eseri olmasının yanında özellikle sert ceviz ağacından çivi ve yapıştırıcı malzemesi kullanılmadan geometrik parçalar birbirine geçirilerek yapılan minberi gerçek bir şaheserdir.


Özellikle Şeyh Hamid-i Veli / Somuncu Baba Hazretlerinin açılış hutbesini irad ettiği minberinin her iki yüzünde de şaşırtıcı şekilde birer evren krokisinin varlığını günümüz bilim adamları ve araştırmacılar yakın zamanda fark ettiler. Uzmanların görüşlerine göre¸ buradaki gezegenlerin büyüklük oranları ve yörüngeleri gerçek oranlarla örtüşmektedir.


Minberin Doğu yakasında (mihraba bakan yüzünde) Güneş Sistemi¸ Batı yakasında ise Galaksi Sistemi yer alırken evrenin kül olarak tasvir edildiği görülmektedir.


Şekillerle ilgili araştırmalar yapan uzmanlar¸ bu tip eserlerde “Alan süsleme motiflerinde simetri yoksa mutlaka bir mesaj vardır.” İlkesinden yola çıkarak¸ incelediğinde minberin¸ mihraba bakan yüzünde güneş sisteminin görüldüğü bilinmektedir.


Güneş ve gezegenler arasındaki mesafe büyük olduğu için yıldız gezegenlerden farklı olarak 9 damlacıklı kurs olarak işaretlenmiş. Uzmanlar¸ yine kündekârî sanatının bir özelliği olan parçaların birleşmesiyle oluşan çukur kanal çizgilerinin de gezegenlerin yörüngesini temsil ettiğini söylüyorlar. Bu yüzeyde yer alan bir başka gizem ise serpiştirilmiş hâlde yıldız motifleri yer alması ve bunların içinde kuyruklu yıldızların da bulunması…


Uzmanların dikkat çektiği en önemli detaylardan biri de¸ Plüton gezegeninin tek başına ayrı bir platformda ve bir açı farkı ile gösterilmiş olması. Bilindiği üzere güneş siteminin aynı düzlem üzerinde olan ilk 8 gezegeninin aksine Plüton ayrı düzlemde dolanmaktadır.


Minberin Batı cephesinde ise 7 adet galaksi formatı tespit ettiğini söyleyen araştırmacılar¸ galaksi platformlarının 5 ayrı renkte sedef kakma ile gösterildiğini söylüyorlar. Ancak ne yazık ki bugün hatalı boyama teknikleri ile bu önemli detay büyük ölçüde yok edilmiş durumda. Ama kayıtlardan bunu doğrulamak mümkün…


Kündekârî sanat açısından eşsiz bir değere sahip olan minberin ilginç bir özelliği de 6666 adet abanoz ağacı parçasından vücuda gelmesi. Bu rakamda halk arasında yaygın inançla Kur'an'ı Kerim'deki ayet sayısına tekabül etmektedir.


O dönemdeki İslâm ve Türk âlimlerinin matematik ve gök bilimlerine yönelik ilminin Batı'ya nazaran hayli ilerde olduğu da göz önüne alınırsa uzmanların tezleri doğru olabilir mi? Ne dersiniz bütün bu benzerlikler sadece bir tesadüf olabilir mi?


Dergimizin bu sayısında kapak konusu olarak Bursa Ulu Camii ele alındı. M. Nihat Malkoç ‘Bursa Ulu Camii'nde Zamanın Ötesinde' başlıklı yazısında ise camiyi bütün yönleriyle anlatıyor. Tarihçi-Yazar Resul Kesenceli ‘Yıldırım Bayezid Han Zafer Ve Ulu Mabet' başlıklı makalesinde caminin yapılış öyküsüne yer veriyor.


Dergimizde ayrıca Ali Akpınar'ın ‘Sabır¸ İbadet ve Dua Âbidesi : Hz. Yakub (a.s.)'¸ Ramazan Altıntaş'ın ‘İmanda İhlas ve Samimiyet¸ Kadir Özköse'nin Tekkelerdeki Âyîn-i Şerîfin İcrâsı¸ Ahmet Şimşirgil'in ‘Yıldırım Bayezid Han'ın Hayatında İki Hatun'¸ Enbiya Yıldırım'ın ‘Övünmek Hastalığı'¸  Musa Tektaş'ın¸ ‘Gönül Aynası'¸ Bünyamin Erul'un ‘Abdestte Titizlik' başlıklı yazıları ve daha nice güzel konu ve şiire yer verildi. Okuyup istifade etmeniz ümidiyle… Gönülden Selamlar…


 


The Mimbar of the Grand Mosque (Ulu Camii)¸ Where Somuncu Baba Gave the Opening Khutba


Sultan Bayezıd I had the Grand Mosque (Ulu Camii)in Bursa built as the symbol of the victory of Battle of Nicopolis (Nigbolu) between the years 1396-1399. The mosque itself is an oustanding work of art as a whole. Especially the mimbar¸ which was made from hard walnut tree and made by being intertangled the geometrical wooden pieces without being used any nail or adhesive¸ is a real masterpiece.


Another astonishing fact about the mimbar¸ where Somuncu Baba gave the opening khutba (sermon) at the Friday prayer¸ is the motives seen on both sides of it. The researchers have recently realized it and it is said that these motives ¸ when looked at them upon the mimbar¸ show the scetch of the solar system. And what is more¸ the proportional size of the planets and their orbits coincide with the real ones. Best regards.

Sayfayı Paylaş